جهش کرایه حمل دریایی و افزایش فشار بر تجارت جهانی

به گزارش تجارگستران ، مؤسسه دریایی «دروِری» اعلام کرد شاخص جهانی کانتینر برای هر کانتینر ۴۰ فوتی تا چهارم ژوئن برابر با ۳۳۴۴ دلار بوده که نسبت به ۱۸۹۹ دلار در پایان فوریه، رشد ۸۰ درصدی را ثبت کرده است. این رقم به بالاترین سطح یک‌سال اخیر نزدیک شده است.

کارشناسان دلیل اصلی این افزایش را اختلال شدید در عبور و مرور تنگه هرمز عنوان می‌کنند؛ جایی که حجم تجارت عبوری به کمتر از ۱۰ درصد شرایط عادی رسیده است. همچنین تغییر مسیر کشتی‌ها از دریای سرخ به مسیرهای طولانی‌تر، موجب افزایش مصرف سوخت و رشد هزینه‌های حمل شده است.

افزایش بی‌سابقه نرخ حمل دریایی و اختلال در تنگه هرمز

بیشترین افزایش نرخ حمل در مسیرهای ترانس‌پاسیفیک ثبت شد. نرخ حمل کانتینر ۴۰ فوتی از شانگهای به نیویورک با رشد ۹۸ درصدی به ۵۵۰۵ دلار رسید. همچنین مسیر شانگهای ـ لس‌آنجلس با افزایش ۱۰۸ درصدی به ۴۵۶۵ دلار و مسیر شانگهای ـ روتردام با رشد ۷۱ درصدی به ۳۵۷۰ دلار رسید.

تحلیلگران سه عامل دیگر را نیز در تشدید این روند مؤثر می‌دانند؛ ثبت زودهنگام سفارش‌ها برای جلوگیری از تعرفه‌های جدید آمریکا، افزایش تقاضا در آستانه جام جهانی فوتبال ۲۰۲۶ و کاهش ظرفیت ناوگان به دلیل توقف کشتی‌ها در تنگه هرمز.

گزارش رویترز نشان می‌دهد دست‌کم ۲۷۹ شرکت بین‌المللی، ۲۵ میلیارد دلار هزینه اضافی را مستقیماً ناشی از جنگ رمضان اعلام کرده‌اند. افزایش قیمت کالاها، کاهش تولید، توقف طرح‌های توسعه و درخواست کمک‌های اضطراری از دولت‌ها از جمله پیامدهای اقتصادی این بحران عنوان شده است.

کارشناسان هشدار داده‌اند ادامه این وضعیت می‌تواند فشار مضاعفی بر بدهی جهانی ۳۵۳ تریلیون دلاری وارد کرده و کشورهای واردکننده انرژی را با خطر رکود و تورم روبه‌رو کند.

 اسکله رو-رو بندر امیرآباد در آستانه بهره‌برداری راهبردی

همزمان با تشدید محدودیت‌ها در بنادر جنوبی ایران، توجه‌ها به ظرفیت بنادر شمالی کشور افزایش یافته است. در این میان، بندر امیرآباد به عنوان بزرگ‌ترین بندر جنوب دریای خزر در آستانه فعال‌سازی اسکله «رو-رو» قرار گرفته؛ پروژه‌ای که نزدیک به دو دهه در انتظار اجرا بوده است.

اسکله رو-رو امکان بارگیری و تخلیه کامیون‌ها، تریلرها و واگن‌های ریلی را بدون استفاده از جرثقیل و به صورت مستقیم فراهم می‌کند. این قابلیت می‌تواند زمان ترانزیت کالا از روسیه و قزاقستان به ایران را تا ۵۰ درصد کاهش دهد و هزینه‌های لجستیکی را پایین بیاورد.

کارشناسان معتقدند فعال‌سازی این اسکله، کریدور بین‌المللی شمال ـ جنوب را تقویت کرده و جایگاه ایران را به عنوان هاب ترانزیتی منطقه ارتقا می‌دهد.

هادی حق‌شناس، استاندار گیلان، اعلام کرده است بنادر انزلی، کاسپین، آستارا و امیرآباد اکنون توان تخلیه و بارگیری همزمان ۴۰ کشتی را دارند و ظرفیت سالانه این بنادر به ۳۰ میلیون تن رسیده است.

برای تکمیل پروژه اسکله رو-رو، ۷ هزار میلیارد ریال اعتبار اختصاص یافته و عملیات اجرایی آن سرعت گرفته است. بندر امیرآباد با وسعت ۱۳۰۰ هکتار، ۱۵ پست اسکله، ظرفیت ۱۰ میلیون تنی و اتصال به شبکه ریلی سراسری، یکی از مهم‌ترین بنادر نسل سوم کشور محسوب می‌شود.

مهدی باقری، کارشناس ترانزیت، فعال‌سازی این اسکله را اقدامی مهم در راستای پدافند غیرعامل و کاهش وابستگی ایران به مسیرهای جایگزین منطقه‌ای دانست.

کریدور شمال ـ جنوب به طول ۷۲۰۰ کیلومتر، هند را از طریق ایران و روسیه به شمال اروپا متصل می‌کند و می‌تواند زمان انتقال کالا از بمبئی به مسکو را از ۴۰ روز به ۲۰ روز کاهش دهد و هزینه حمل را حدود ۳۰ درصد پایین بیاورد.