آیا دمشق و حزبالله لبنان به هم نزدیک میشوند؟

به گزارش تجارگستران ؛ با وجود سالها تقابل میان حزبالله و نیروهای مخالف حکومت بشار اسد در سوریه، اظهارات اخیر نعیم قاسم و احمد الشرع از احتمال شکلگیری کانال گفتوگو میان دو طرف حکایت دارد. با این حال، اختلاف بر سر مرزها، قاچاق سلاح و گذشته حضور حزبالله در جنگ سوریه همچنان موانع مهمی محسوب میشوند.
مواضع تازه حزبالله لبنان و دمشق درباره گفتوگو
نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله، اخیراً اعلام کرده است که این گروه با برگزاری دیداری علنی با رهبری جدید سوریه مخالفتی ندارد؛ مشروط بر اینکه زمان مناسب برای هر دو طرف فرا برسد.
این موضع پس از اظهارات پیشین احمد الشرع، رئیسجمهور سوریه، مطرح شد که امکان گفتوگو با حزبالله لبنان را در صورت تأمین منافع سوریه و لبنان منتفی ندانسته بود.
با وجود این مواضع، تاکنون هیچ کانال ارتباطی مستقیم و رسمی میان دمشق و حزبالله لبنان اعلام نشده و جزئیات مشخصی درباره میانجیگری یا پیامهای غیرمستقیم نیز منتشر نشده است.
حکومت جدید سوریه از زمان روی کار آمدن، کنترل مرزها و تثبیت حاکمیت دولت بر سراسر خاک کشور را از اولویتهای خود اعلام کرده است.
یاسر الشحادة، نماینده مجلس سوریه، اظهارات قاسم را نشانه تغییر لحن حزبالله لبنان و آمادگی برای عبور از مرحله قطع ارتباط و حرکت به سمت گفتوگوی سیاسی دانسته است.
با این حال، از نگاه او، دمشق صرفاً به دنبال برگزاری یک دیدار نیست و هرگونه ارتباط را بر اساس منافع واقعی سوریه و لبنان ارزیابی خواهد کرد.
مرز سوریه و لبنان؛ محور اصلی اختلاف
یکی از مسائل اساسی در روابط احتمالی دمشق و حزبالله، وضعیت مرز سوریه و لبنان است.
مقامهای سوریه پس از سقوط حکومت اسد چندین بار از کشف و جلوگیری از قاچاق سلاح به مقصد حزبالله خبر دادهاند. دمشق همچنین در ماه مه از متلاشی کردن یک هسته مرتبط با حزبالله خبر داد که به گفته مقامهای سوری قصد فعالیت در داخل این کشور را داشت؛ حزبالله ارتباط با این هسته را رد کرد.
خالد الحاج، پژوهشگر سیاسی، معتقد است وضعیت حزبالله لبنان در مقطع کنونی ضعیف و حساس است و این مسئله میتواند انگیزه این گروه برای گسترش ارتباط با دمشق باشد.
دمشق نمیخواهد رابطه دوران اسد تکرار شود
میلاد الاطرش، پژوهشگر سیاسی سوری، معتقد است حزبالله لبنان در شرایط کنونی به ارتباط با دمشق نیاز بیشتری دارد، در حالی که سوریه برای بازگشت به الگوی روابط دوران بشار اسد انگیزهای ندارد.
از نگاه او، دمشق حزبالله لبنان را یک نیروی نظامی مورد نیاز خود نمیداند و احتمالاً نمیخواهد روابطی مشابه گذشته دوباره شکل بگیرد.
این مسئله درباره سلاح حزبالله لبنان نیز اهمیت دارد. دمشق، موضوع سلاح این گروه را مسئلهای داخلی در لبنان میداند که باید از مسیر نهادهای رسمی لبنان دنبال شود.
احمد الشرع نیز پیشتر تأکید کرده بود که سوریه بدون درخواست رسمی دولت لبنان در امور داخلی این کشور مداخله نخواهد کرد.
رابطه جدید دمشق و بیروت بر پایه دولتها
پس از روی کار آمدن الشرع، سوریه تلاش کرده است روابط خود با لبنان را بیشتر از مسیر نهادهای رسمی دو کشور دنبال کند.
در همین چارچوب، دیدار نواف سلام، نخستوزیر لبنان، با الشرع در دمشق و سفر اسعد الشیبانی، وزیر خارجه سوریه، به بیروت از جمله تحولات مهم در روابط دو کشور بوده است.
در این روند، دمشق تلاش کرده است رابطه با لبنان را در چارچوب «دولت با دولت» تعریف کند؛ رویکردی که میتواند ارتباط احتمالی آینده با حزبالله را نیز به پروندههای مشخص و محدود کند.
ایران و ترکیه؛ دو عامل مؤثر در معادله جدید
ایران نیز در هرگونه تحول میان دمشق و حزبالله لبنان نقش مهمی دارد. حزبالله از متحدان نزدیک تهران است، در حالی که حکومت جدید سوریه تلاش میکند سیاست منطقهای خود را از الگوی دوران اسد فاصله دهد.
ترکیه نیز یکی دیگر از بازیگران تأثیرگذار در محاسبات سوریه است. به گفته خالد الحاج، برخی ملاحظات منطقهای ممکن است دمشق و آنکارا را به این نتیجه برساند که حزبالله لبنان در تحولات مرتبط با اسرائیل یا مذاکرات منطقهای میتواند بهعنوان یک عامل اثرگذار مورد توجه قرار گیرد.
احتمال دیدار حزبالله لبنان و الشرع چقدر است؟
هنوز هیچ زمان مشخصی برای دیدار میان حزبالله لبنان و رهبری جدید سوریه اعلام نشده است. یاسر الشحادة نیز طرح موضوع «آشتی جامع» را در شرایط فعلی زودهنگام میداند.
بر اساس این دیدگاه، مسیر واقعبینانهتر میتواند از مدیریت اختلافات آغاز شود؛ یعنی تفاهم امنیتی، کنترل مرزها، اعتمادسازی و سپس گفتوگوی سیاسی مشروط.
اظهارات اخیر احمد الشرع و نعیم قاسم نشان میدهد مانع سیاسی اولیه برای اصل گفتوگو تا حدی کاهش یافته است، اما مسائل امنیتی، مرزی و خاطره حضور حزبالله لبنان در جنگ سوریه همچنان در تعیین مسیر روابط آینده اهمیت دارند.
جمعبندی
روابط حزبالله لبنان و سوریه پس از سقوط بشار اسد وارد مرحلهای متفاوت شده است. از یک سو، اظهارات اخیر دو طرف امکان گفتوگو را بیشتر از گذشته مطرح کرده و از سوی دیگر، دمشق بر حاکمیت دولت، کنترل مرزها و جلوگیری از انتقال سلاح تأکید دارد. بنابراین، هرگونه ارتباط احتمالی در مرحله نخست بیشتر به مدیریت اختلافات و مسائل امنیتی محدود خواهد بود. / منبع : شبكة الشرق الأوسط
برچسب ها :
ناموجود- نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
- نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
- نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.


ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0